Ο σύλλογος «Φίλοι των ζώων Χαλανδρίου» ιδρύθηκε το Νοέμβριο του 2002. Η συλλογικότητα που ξεκίνησε από μία εκδήλωση με πρωτοβουλία της εφημερίδας Στάση - ώστε να προστατευθούν τα αδέσποτα της πόλης από τους επερχόμενους Ολυμπιακούς αγώνες - μετεξελίχθηκε σε έναν δραστήριο σύλλογο, ο οποίος αισίως συμπληρώνει έξι χρόνια παρέμβασης. Κύρια δραστηριότητά του, η αντιμετώπιση του τεράστιου προβλήματος των αδέσποτων ζώων της πόλης, με την εφαρμογή ενός προγράμματος στείρωσης, εμβολιασμού και περίθαλψής τους.
Όμως σύμφωνα με το νόμο 3170/2003 ο Δήμος Χαλανδρίου, έχει την αποκλειστική αρμοδιότητα της διαχείρισης του προβλήματος των αδέσποτων ζώων.
Χαρακτηριστικά είναι τα αποσπάσματα του νόμου που ακολουθούν:
«Αρμόδιοι για την περισυλλογή των αδέσποτων σκύλων είναι οι δήμοι και οι κοινότητες.» (άρθρο 7 παράγραφος 1)
«Οι σκύλοι που περισυλλέγονται, οδηγούνται στα καταφύγια αδέσποτων ζώων συντροφιάς, που ιδρύονται και λειτουργούν από τους δήμους, τις κοινότητες και τα ζωοφιλικά σωματεία σε ιδιόκτητους ή μη χώρους…….» (Άρθρο 7 παράγραφος 3α)
«Οι σκύλοι που παραμένουν στο καταφύγιο, εφόσον σύμφωνα με γνωμάτευση του κτηνίατρου του καταφυγίου κρίνονται υγιείς, επιτρέπεται να επαναφέρονται στο φυσικό περιβάλλον, με απόφαση της αρμόδιας δημοτικής ή κοινοτικής αρχής, εντός των διοικητικών τους ορίων και κατά προτίμηση στην περιοχή από όπου περισυνελλέγησαν, αφού προηγουμένως σημανθούν, καταγραφούν και υποβληθούν σε αποπαρασιτισμό, εμβολιασμό και στείρωση. Την ευθύνη για την επίβλεψη, τη φροντίδα και την ευζωία τους έχουν τα πρόσωπα που αναφέρονται στην παράγραφο 3α.»(Άρθρο7 παράγραφος 4)
Δυστυχώς, πέντε ολόκληρα χρόνια μετά από την ψήφιση του νόμου, ελάχιστα πράγματα έχει κάνει ο δήμος προς αυτή την κατεύθυνση. Τα ζώα περισυλλέγονται από τα μέλη του συλλόγου με ιδιόκτητα μέσα και οδηγούνται με δική τους πρωτοβουλία στους κτηνιάτρους της πόλης. Δημοτικό καταφύγιο ζώων δεν υπάρχει, παρόλο που ο Δήμος Χαλανδρίου είναι από τους μεγαλύτερους της Αττικής και η ίδρυση καταφυγίου επιδοτείται. Τα χρηματικά ποσά που διαθέτει ο δήμος προς τους κτηνιάτρους – για τις ιατρικές τους πράξεις – δίνονται με το σταγονόμετρο και μετά από αγωνιώδεις επικλήσεις των μελών του συλλόγου.
Είναι χαρακτηριστικός ο κατάλογος που ακολουθεί και αφορά τις δραστηριότητες του συλλόγου μόνο από το 2006 έως και το πρώτο εξάμηνο του 2008.
Στειρώσεις αδέσποτων σκύλων με ταυτόχρονο εμβολιασμό 102 (77 θηλυκά και 25 αρσενικά)
Στειρώσεις αδέσποτων γατιών με ταυτόχρονο εμβολιασμό 45
Χειρουργικές επεμβάσεις 78 (Από απλές επεμβάσεις μέχρι ανάταξη καταγμάτων από τροχαία)
Θεραπείες ασθενειών σε γάτες και σκύλους 78 (ερλίχια, αφροδίσια, ψώρα κλπ)
Εμβολιασμοί (εκτός από αυτά που συνδυάστηκε με τη στείρωση) 151
Παράλληλα το ίδιο χρονικό διάστημα φιλοξενήθηκαν σε ιδιωτικά καταφύγια ζώων (περιστασιακά ή μόνιμα) 163 σκυλιά και υιοθετήθηκαν 135 σκυλιά και 37 γάτες.
Συνολικά σε δυόμισι χρόνια διεκπεραιώθηκαν 654 ιατρικά περιστατικά δηλαδή σχεδόν ένα περιστατικό κάθε μιάμιση μέρα.
Έτσι όλα αυτά τα χρόνια, τα αδέσποτα ζώα της πόλης – όχι στο σύνολό τους αλλά πολλά από αυτά – έχαιραν της φροντίδας που επιβάλει όχι η ιδιορρυθμία κάποιων φιλόζωων, αλλά η ελληνική νομοθεσία. Δυστυχώς όλα αυτά έγιναν με την εθελοντική εργασία μελών του συλλόγου και με την ολοκληρωτική απουσία του δήμου. Ο οποίος αρκείται στη μεταβίβαση σχετικών αιτημάτων των δημοτών προς τα μέλη του συλλόγου, αποποιούμενος κάθε περαιτέρω ανάμιξη.
Εκτός όμως από την εθελοντική προσφορά υπάρχει και το οικονομικό σκέλος. Γιατί οι ιατρικές πράξεις, και πολύ περισσότερο, η φιλοξενία κοστίζουν.
Το χρηματικό ποσό που διατέθηκε από το δήμο προς τους κτηνιάτρους της πόλης και σε χώρους φιλοξενίας στο ίδιο χρονικό διάστημα (2006-2007- μέχρι τον Ιούνιο του 2008) ανέρχεται σε 37.600 ευρώ. Ο σύλλογος πάλι, από εισφορές και εκδηλώσεις, διέθεσε το ποσό των 35.000 ευρώ. Για το 2007 και το μισό 2008 ο δήμος δεν έχει εκπληρώσει τις υποχρεώσεις του προς τους κτηνιάτρους με αποτέλεσμα τα χρέη του να ανέρχονται σε 31.000 ευρώ. Έτσι ο σύλλογος αναγκάζεται να τους καταβάλει χρηματικά ποσά «έναντι» ώστε να συνεχίζεται η συνεργασία.
Ούτως ή άλλως τα ποσά που διαθέτει – δια της βίας – ο δήμος για την εφαρμογή του προγράμματος στείρωσης και περίθαλψης είναι ελάχιστα σε σχέση με άλλες ετήσιες δαπάνες προβολής πχ 30.000 ευρώ για πυροτεχνήματα ή 10.000 ευρώ για κοπή πίττας. Παράλληλα, παρά τις προσπάθειες του συλλόγου, λόγω έλλειψης οργάνωσης και συντονισμού των δημοτικών υπηρεσιών, για χρόνια ολόκληρα, δεν έγινε δυνατό να εισπραχθούν από το υπουργείο Γεωργίας ποσά που διατίθενται για την εφαρμογή αυτών των προγραμμάτων.
Παρατηρείται λοιπόν το εξής παράδοξο. Δημότες της πόλης, που κατά τα άλλα, καταβάλλουν υψηλά δημοτικά τέλη, ώστε να γίνονται αποδέκτες των «ανταποδοτικών» υπηρεσιών του δήμου, πληρώνουν επιπλέον χρήματα ώστε οι ίδιοι, και όχι κάποια δημοτική υπηρεσία, να διεκπεραιώσουν εργασίες που αποτελούν συμβατική υποχρέωση του δήμου. Γιατί, βάσει του νόμου, η φροντίδα των αδέσποτων ζώων αποτελεί συμβατική υποχρέωση του δήμου όπως και η εύρυθμη λειτουργία των σχολείων, η περισυλλογή των απορριμμάτων, ο δημοτικός φωτισμός και τόσα άλλα.
Μπροστά σε αυτή την κατάσταση, η διοίκηση του συλλόγου με επιστολή της, στις 15/7/2008 –προς τα μέλη αλλά και προς τη διοίκηση του δήμου – ανακοίνωσε την αδυναμία του συλλόγου να ανταποκριθεί στα αιτήματα των δημοτών για περισυλλογή αδεσπότων και τη διακοπή της παροχής ιατρικής φροντίδας προς αυτά.
Παράλληλα επεσήμανε τον κίνδυνο τα 28 υγιή σκυλιά και τα 9 υπέργηρα και με μόνιμες βλάβες στην υγεία τους, που φιλοξενούνται σε ειδικό χώρο να ξαναβρεθούν στο δρόμο. Όπως χαρακτηριστικά αναφέρεται στην επιστολή:
«Εμείς για πέντε ολόκληρα χρόνια αποδείξαμε, ότι φροντίδα προς τα αδέσποτα μπορεί να υπάρξει, ότι το πρόγραμμα περίθαλψης μπορεί να λειτουργήσει. Δυστυχώς όμως παρά τις επίμονες επισημάνσεις και προσπάθειές μας, φαίνεται δεν καταφέραμε να πείσουμε τη Διοίκηση του Δήμου να ανταποκριθεί έγκαιρα…»
Για όλους εμάς που εμπλακήκαμε στις δραστηριότητες του συλλόγου, που ζήσαμε την διάθεση για ανιδιοτελή προσφορά και την αρμονική συνεργασία ανθρώπων με διαφορετικές πολιτικές αντιλήψεις, ένα είναι το ερώτημα. Μπορούμε να αφήσουμε την αδιαφορία του δήμου να διαλύσει μία συλλογική προσπάθεια τόσων ετών;
Κώστας Ευθυμίου
